wtorek, 24 kwietnia 2007
Jizerskie hory
liberec
kraj (region) liberecki
foto:ja

jizerka
Piesze przejście graniczne Orle - Jizerka w Górach Izerskich znajduje się na trasie wielu szlaków turystycznych - pieszych i rowerowych - po czeskiej i polskiej stronie Karkonoszy.
foto:ja
granica orle jizerka

most na rzece Izera będący granicą między Polską a Czechami
foto:ja
Izera przejscie graniczne

Osada Jizerka

foto:internet
jizerka
foto:ja
jizerka
Jest to najwyżej położona osada na terenie Północnych Czech, w Górach Izerskich (do wysokości 860 m n.p.m). Osada założona w 1539 roku. Była przedmiotem sporów między właściecielami dóbr navarovskich i frydlanckich, od 1591 roku przeszła w ręce Frydlantu. Stała się osadą drwali, szklarzy, poszukiwaczy szlachetnych kamieni oraz uciekinierów. W XIX wieku istniały tu dwie huty szkła. W centrum znajduje się kamienna piramida upamiętniająca szklarską przeszłość.
Jest to ośrodek turystyki letniej i zimowej.
Jizerka leży około 23 km od przejścia granicznego Jakuszyce Harrachov, skąd prowadzi droga nr 10 do Kořenova.

V 16. století přicházeli do pralesů na jizerské náhorní plošině hledači drahých kamenů. Z té doby pocházejí první písemné zmínky. Nepravidelně obývaná osada byla tehdy nazývána "Bukowec".
Koncem 18. století je zaznamenáno 7 stavení, obyvatelstvo se zabývalo prací v lese, pytláctvím a pašeráctvím.
foto:ja
jizerka
Roku 1829 zahájen provoz ve sklárně. V době vrcholné konjunktury sklářství měla Jizerka kolem 450 obyvatel, byla zde škola, obchod, hostinec, pila, pekárna, kovárna a další řemesla.
Roku 1911 byl ukončen provoz ve sklárnách. Sklárny v údolích používající jako zdroj energie kamenného uhlí byly výkonnější než horské sklárny vytápěné dřevem.
Koncem 19. století vzrůstá obliba horské turistiky. V některých domech vznikají turistické ubytovny, někde i hospody.
foto:ja
chata jizerka
Po 2. světové válce byla většina domů na Jizerce znárodněna a předána k užívání Státním lesům.
S příchodem motorových pil a další mechanizace do lesů pomalu odcházejí lesní dělníci. Větší chalupy se mění na rekreační střediska, menší na soukromé chaty.
V 80. letech postihla okolní lesy ekologická katastrofa. Monokulturní smrkové lesy oslabené kyselými dešti
z elektráren v podhůří byly napadeny kůrovcem. Většina lesů v okolí byla vykácena.
V 90. letech se rekreační střediska mění na soukromé penziony a restaurace.
Lesy v okolí opět vyrůstají. V první vlně byly vysazovány hlavně smrky, v poslední době se porosty doplňují i listnatými stromy.
Jizerka opět získala své kouzlo a je dnes ideálním místem pro klidnou i aktivní rekreaci v přírodě.

Pansky dum
Dům postavil v roce 1829 král jizerskohorských sklářů Franz Riedel spolu se sklárnami na Jizerce.
Na začátku 20. století sloužil dům k rekreaci a později také jako hospodářské stavení lesní správy. Objekt je dnes chráněnou kulturní památkou. Při pohledu zvenku si zachoval mnoho z dřívější důstojnosti.
Vnitřek domu vypadal na začátku roku 2002 mnohem hůře. Zde bylo potřeba kouzlo domu rekonstruovat nebo spíše vytvořit téměř z ničeho. V sedmdesátých letech dvacátého století probíhala necitlivá rekonstrukce. Přeměna Panského domu na hromadné rekreační zařízení se naštěstí nepovedla. Nicméně nedokončená rekonstrukce zřejmě uchránila a ošetřila základní nosné prvky budovy. Dům byl dlouho nevyužíván, původní i minulými majiteli obnovené části se pomalu rozpadaly. Dům zřejmě hojně využívali méně či více náhodní a méně či více romantičtí pocestní.
foto:ja
pansky dum jizerka
Od roku 2003 slouží opět Panský dům turistům a hotelovým hostům.
foto:ja
ratrak
CHATA PYRAMIDA

Proč byl počátkem 19. století na Jizerce postaven kamenný pomník "Pyramida" se přesně neví. Možná na počest návštěvy hraběte Clam-Gallase v roce 1815. Možná na počest první tavby v Riedlových sklárnách na Jizerce v roce 1829.
Krátce po založení skláren byla postavena vedle pomníku Pyramida brusírna skla.
Koncem 19. století otevřeli Kunzovi v budově brusírny hostinec "U pyramidy".
Hostinec prosperoval, v roce 1927 k němu byl přistavěn prostorný roubený sál.
Po 2. světové válce provozovala hostinec Pyramida velmi dobře známá paní Kakrdová (rozená Kunze). V této době byla Pyramida jedinou hospodou na Jizerce.
V 60. letech byla paní Kakrdová Pyramidu prodala. Od té doby měnila Pyramida často vlastníky a provozovatele. Někteří sice zbudovali nesourodé přístavky, celková údržba objektu byla však čím dál tím více zanedbaná.
I přesto zůstávala Pyramida po dlouhou dobu společenským centrem Jizerky. Pro mnoho návštěvníků Jizerky je dodnes pojmem.
Na jaře 2005 byla zahájena celková rekonstrukce objektu, dokončena v dubnu 2006. Pyramida nyní nabízí lepší kvalitu služeb, tradiční atmosféru se podařilo zachovat. K obnovení Pyramidy jako společenského centra přispěje i obnovené jeviště.
foto:internet
jizerka pyramida
widok na hotel pyramida i Bukowiec

Sklarna


Sklárna je státem chráněná kamenná budova postavená rodinou krále jizerskohorských sklářů Riedla v roce 1866 jako druhá modernější sklárna na Jizerce. Sklárna tavila sklo a vyráběla skleněné výrobky až do začátku 20. století. Jako palivo pod sklářské pece bylo využíváno dřevo z místních lesů.
Počátkem 20. století se jako zdroj energie začalo užívat uhlí. Sklárny se z náhorní plošiny odstěhovaly do údolí. Nová Sklárna na Jizerce ukončila činnost roku 1911.
Do druhé světové války sloužila Sklárna jako turistická ubytovna. Po druhé světové válce byla využívána většinou jako skladiště, garáž a podobně. Její údržba byla značně zanedbána.
Na sklářskou tradici Jizerky navazují tradiční Anenské sklářské slavnosti na Jizerce.
Po roce 1990 byl objekt zrestaurován a tím zachráněn před zbořením. Nyní Sklárna slouží jako restaurace a penzion.
V unikátním obrovském prostoru kamenné výrobní haly postupně budujeme kryté sportoviště.
foto:internet
sklarna
wtorek, 10 kwietnia 2007
Praga
praga  herb pragi
Praga (czes. Praha, wym. IPA: [ˈpraɦa]) - stolica i największe miasto Czech.
foto: ja
hradczany
Nazwa została wyprowadzona od słowa czeskiego "práh" które oznacza próg domu (związane jest to z legendą o Libuszy) ale także próg na rzece. Położona po obu stronach rzeki Wełtawy. Obszar 496 km²; 1 205 000 mieszkańców (2002), główny ośrodek gospodarczy kraju. Przemysł maszynowy, elektrotechniczny, włókienniczy i inne. Uczelnie: m.in. Uniwersytet Karola (data założenia 1348, najstarszy uniwersytet w Europie Środkowej).
 foto: ja
Miasto zostało założone w średniowieczu przez pierwszych Przemyślidów. Od 973 roku było siedzibą pierwszego biskupstwa na tych terenach, podległego metropolii mogunckiej. Szczególny rozkwit osiągnęło za rządów Karola IV. W roku 1344 praskie biskupstwo zostało podniesione w hierarchii kościelnej do rangi arcybiskupstwa. Od 1526 pozostawało pod rządami Habsburgów, jako jedna ze stolic ich monarchii. W 1419 roku miała tam miejsce słynna defenestracja katolików (wojny husyckie), zaś w 1618 roku podobne wydarzenie (wyrzucenie przez okno namiestników cesarza) stało się bezpośrednią przyczyną wojny trzydziestoletniej. W wyniku klęski czeskich protestantów pod Białą Górą w 1620 Praga jako stolica Królestwa Czeskiego traci swoje znaczenie i na długie lata pozostaje w cieniu Wiednia. W 1848 roku powstanie (w czasie Wiosny Ludów). Pod koniec XIX wieku wybudowano wiele reprezentacyjnych budynków; powolne odzyskiwanie znaczącej pozycji w monarchii Habsburgów. W 1918 stolica nowo utworzonej Czechosłowacji. W latach 1939-45 okupowana przez Niemcy, wyzwolona w 1945. W 1968 roku główna arena praskiej wiosny. W roku 1993 po odłączeniu się Słowacji, miasto zostało stolicą Republiki Czeskiej.
foto: ja
praga
W 1992 r. zabytkowe centrum Pragi zostało zapisane na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Praga jest uważana za jedno z najbardziej atrakcyjnych miast Europy, z tego względu corocznie odwiedzają ją liczne rzesze turystów. Niektórymi z atrakcji turystycznych są:

Hradczany z zamkiem oraz gotycką katedrą św. Wita, św. Wacława i św. Adalberta (św. Wojciecha);
Hradczany (czes.: Hradčany) - powstała w XIV w. "królewska" dzielnica na zachodnim, wysokim brzegu Wełtawy w Pradze. W jej skład wchodzi kompleks zamku królewskiego (założonego w IX wieku), bazylika św. Jerzego, słynna Złota Uliczka, ogrody królewskie z Letohradkiem oraz, budowana przez 6 stuleci, katedra św. Wita. Jej elementami są także: całe b. miasto Hradczany włącznie z obszarem zajmowanym przez Loretę oraz dzielnicę Nowy Świat (Novy Svet).
foto: ja
hradczany
foto: ja
hradczany
Do 1784 stanowiła odrębną jednostkę administracyjną. Zamek jest od 1918 roku siedzibą prezydenta republiki.
Na Pierwszym Dziedzińcu (czes. První Nádvoří) wartę trzymają gwardziści.
foto: ja
hradczany

Złota Uliczka w Pradze;
(czes. Zlatá ulička) – malownicza ulica w Pradze, w okolicach zamku królewskiego (Pražský hrad) w dzielnicy Hradczany. Dawniej nazywała się ulicą Złotniczą (Zlatnická), gdyż była prawdopodobnie siedzibą miejscowych złotników - Żydów pracujących dla skarbu, znajdujących w ten sposób schronienie za murami zamku. Powstała między romańskim i późnogotyckim obwarowaniem północnej części zamku. Do zamkowych łuków muru obronnego, wzniesionego ok. 1500 przez Benedikta Rieda, dobudowano małe domki (ponad nimi widać wierzchołek muru). Poddasza domków tworzy chodnik obronny, łączący wieże Białą i Daliborską.
W XVI w. znajdowały się tu mieszkania zastępcze, za czasów cesarza Rudolfa II zajmowali je członkowie straży zamkowej. Później na Złotej Uliczce mieszkała praska biedota. W XX w. uliczka zmieniła charakter. W domku nr 22 w 1917 pisał swoje dzieła Franz Kafka, który to domek "wypożyczał" od swojej siostry Otty, w domku nr 12 u Jiřígo Mařánka zbierali się pisarze i poeci, m.in. František Halas, Jaroslav Seifert, Vítězslav Nezval (stąd można się dostać na taras gotyckiego muru). Po drugiej wojnie światowej domki przestały służyć jako miejsce zamieszkania – w latach 50-tych XX wieku wysiedlono ostatnich mieszkańców. Obecnie znajdują się w nich oryginalne sklepiki, galerie i wystawy, przyciągające uwagę licznych turystów.

Po zachodniej stronie uliczki stoi cylindryczna Biała Wieża, której dolna część służyła aż do połowy XVIII w. jako więzienie i katownia. Więziony tu był m.in. XVI-wieczny angielski alchemik i szarlatan Edward Kelly.
pragafoto: ja
W 2002 wprowadzono za wejście na Złotą Uliczkę opłatę w wysokości 50 CZK od osoby. Obecnie wejście na Złotą Uliczkę kosztuje 250 koron. W cenie biletu wliczone jest wejście do Katedry oraz Zamku.
Nie wiem, czy pamiętacie, iż w tym miejscu działa się akcja jednej z części "Pana Samochodzika"
foto: wikipedia
zlota uliczka

Stare Miasto na prawym brzegu Wełtawy;
foto: ja
praga
foto: ja
praga

Ratusz Staromiejski (XIV wiek) ze słynnym zegarem astronomicznym Orloj na Staroměstské náměstí;
foto: ja


Most Karola;
(czes. Karlův most) – most na Wełtawie w Pradze czeskiej łączący dzielnice Malá Strana i Staré Město, będący jedną z najsłynniejszych i najczęściej odwiedzanych atrakcji turystycznych miasta.Most ma prawie 516 m długości i ok. 9,50 m szerokości. Jego 17 łęków spoczywa na 15 filarach. Jest to najstarszy zachowany most kamienny świata o tej rozpiętości przęseł. Początkowo nazywano go Kamiennym lub Praskim Mostem. Nazwa Most Karola przyjęła się dopiero od mniej więcej 1870 roku. Do 1741 roku był jedynym mostem na Wełtawie. Most jest obecnie otwarty tylko dla ruchu pieszego, choć dawniej kursował po nim tramwaj konny, w latach 1905-1908 tramwaj elektryczny, a do 1950 normalny ruch samochodowy. Budowę mostu rozpoczęto w 1357 r. za panowania cesarza Karola IV.
foto: wikipedia

widoki z mostu
foto: ja
praga
foto: ja
praga
foto: ja
praga

Kościół Marii Panny przed Tynem (czes. Kostel Matky Boží před Týnem, potocznie Týnský chrám) - gotycki kościół w Pradze, we wschodniej części Starego Miasta, należący do świątyń z zakorzenioną tradycją reformatorską. Wygłaszali tu kazania poprzednicy Husa: Konrad Waldhauser, Jan Milíč z Kroměříža i Thomas Munzer, przedstawiciele radykalnego skrzydła reformacji niemieckiej. Mistrzowskim wytworem architektonicznym jest północny portal kościoła, będący dziełem warsztatu Parlera. Wewnątrz znajduje się m. in. grobowiec astronoma Tycho Brahe oraz arcybiskupa Jana Rokycany.
foto: ja
praga

"Tańczący dom" nad Wełtawą;
(czes.: Tančící dům; znany również jako "Ginger i Fred") - postawiony w 1997 r. na prawym brzegu Wełtawy w Pradze awangardowy budynek projektu pary architektów: Vlado Milunića i Franka Gehry. Swą nazwę zawdzięcza kształtowi, w którym można dopatrzeć się sylwetki tańczącej pary. Pomimo swego niecodziennego wyglądu, budynek jest doskonale wpasowany w otaczającą go XIX-wieczną i secesyjną architekturę i powoli staje się symbolem czeskiej stolicy.
foto: wikipedia
praga
Ardspach
ardspach

Adršpach (Adrszpach) (niem. Adersbach) - gmina wiejska w Czechach, w kraju kralovohradeckim. Według danych z 31 grudnia 2003 powierzchnia gminy wynosiła 1 971 ha, a liczba jego mieszkańców 526 osób.
foto: ja
ardspach
Ta mała miejscowość wypoczynkowa jest położona w górach Skały Adrszpasko-Cieplickie (czes. Adršpašsko-Teplickié Skály) w dolinie Adrszpachskiego Potoku (czes. Adršpašský potok), kilkanaście kilometrów od polskiej granicy.
foto: ja
ardspach
Na terenie Adrszpachu prawdopodobnie w drugiej połowie XIII wieku został założony gród o niemieckiej nazwie Ebersbach ("Strumień Ebera"), która z czasem uległa zmianie na obecną czeską postać. Z grodu w okresie husyckim dokonywano napadów na Śląsk. W roku 1447 tereny wraz z grodem odkupiły miasta śląskie i wówczas z polecenia właścicieli gród zburzono. Ruiny grodu stały się często zwiedzanym miejscem. W 1596 roku w Adrszpachu zbudowano zamek, który często zmieniał swych właścicieli. W XVIII wieku, zamek przebudowano w stylu barokowym, a pod koniec XIX wieku uzyskał elementy noworenesansowe.
foto: ja
ardspach
Atrakcje
Skalne Miasto, położonego na terenie Narodowego Rezerwatu Przyrody w Skałach Adrszpaskich (czes. Národní Přírodní Rezervace Adršpašsko-Teplické Skály).
Droga krzyżowa (czes. Křížova cesta) z wydarzeniami biblijnymi na tablicach z lanego żelaza umieszczonych w skałach na szlaku prowadzącym na Krzyżowy szczyt (czes. Křížovy vrch).
punkt widokowy na Krzyżowym szczycie z przepięknymi widokami na Aderszpachskie Skalne Miasto, Bukową górę, Góry Krucze a przy dobrej widoczności również na Karkonosze.
foto: ja
ardspach
foto: ja
ardspach
piątek, 30 marca 2007

Hradec Kralove - Gród Królowej

     

 

http://czech-tour.pl/staticpages/index.php?page=hradec_kralove
Teren na obszarze miasta był zasiedlany już od prehistorii. Później, swoim położeniem miasto zdobyło charakter węzła handlowego. Już w dziesiątym wieku było siedzibą potężnego rodu Słowikowców, z którego wywodzi się i św. Wojciech.
W 1225 roku panujący ród Przmyślidów podniódł miasto do rangi królewskiego wolnego miasta. Aż do czternastego wieku miasto królewskich wdów rozwijało się bardzo intensywanie. Szczytem architektonicznym późnego gotyku jest Kościół pw. Ducha Świętego, pełniący dziś rolę katedry.

http://www.hradeckralove.org/pl.html
Miasto ma bardzo długą historię, początki jego istnienia datowane są rokiem 1275. W tym okresie było królewskim miastem-twierdzą. Już w średniowieczu miasto stało się centrum wschodnich Czech i nie straciło swojego znaczenia nawet w następnych okresach historycznych, np. w czasie wojen husyckich, lub później, kiedy stało się siedzibą biskupstwa czy twierdzą wojskową (w okresie bitwy na Chlumu w 1866 roku) itd. Unikalny zbiór zabytków historycznych i budynków obejmuje zabytki gotyckie, renesansowe i barokowe. Miasto może się także poszczycić wartościową, nowoczesną architekturą XX wieku. Znakomite dzieła architektów Gočára, Kotěry i innych przyczyniły się do tego, że miasto uzyskało tytuł „Salon Republiki”. 

Co warto zobaczyć?
mapa: http://www.kralovehradecko-info.cz/pl


- Katedra pod wezwaniem Św. Ducha (ceglana budowla gotycka, trójnawowa)
foto:ja

http://www.kralovehradecko-info.cz/pl/atraktivity/hradec-kralove/prochazkovy-okruh-1.php

Kościół katedralny Ducha Świętego jest gotycką budowlą ceglaną, która należy do najstarszych zabytków historycznych miasta, założona została przez królową Elżbietę Ryksę w 1307 rok. W 1424 roku był w kościele Ducha Świętego tymczasowo pochowany Jan Žižka z Trocnova. Nazwę kościół katedralny uzyskał w czasie założenia biskupstwa w 1664 roku. W latach 1864 -1874 katedra uzyskała postać neogotycką. Wieża została przebudowana w 1901 roku.
Katedra ma długość 56 metrów i wysokość 33 metry. Na środkowym zworniku chóru znajduje się najstarszy wizerunek herbu miejskiego pochodzący z 1463 roku. Do wczesnogotyckiego ołtarza jest wsadzony późnogotycki tryptyk z roku 1494. Wartościową pamiątką jest cynowa chrzcielnica z 1406 roku. Reliefy czterech ewangelistów na ambonie (wykonanej z piaskowca) są wczesnym dziełem czeskiego rzeźbiarza J. V. Myslbeka.

- Biała wieża (renesans)
foto: www.kralovehradecko-info.cz/pl/

http://www.kralovehradecko-info.cz/pl/atraktivity/hradec-kralove/prochazkovy-okruh-1.php
Dzwonnica renesansowa została dokończona w 1589 roku, żeby służyła miastu jako wieża wartownicza i pożarowa. Nazwę uzyskała dzięki wykorzystanemu materiałowi budowlanemu - białemu kamieniu.
Na wieży wisi dzwon Augustyn - po praskim dzwonie Zygmunt jest drugim największym dzwonem w Czechach. Został odlany w 1509 roku przez hradeckiego ludwisarza Ondřeja Žáčka, zanim został umieszczony na wieży znajdował się na drewnianym postumencie przy kościele Św. Klimenta obok fundamentów wieży. Waży 10 ton a jego średnica wynosi ponad dwa metry. Przy uroczystych wydarzeniach i jarmarkach dzwon uruchamiało zawsze 8 mężczyzn.

Pierwotny zegar wieżowy zegarmistrza Vavřinca z 1591 roku zastąpił mechanizm Josefa Božka w roku 1829. Nowoczesny zegar elektryczny zachował niezwykły spodob wskazywania czasu, duże wskazówki wskazują godziny, a małe wskazują minuty. Wieża ma wysokość 71,5 m.

- Kolumna Mariańska
foto:ja

www.kralovehradecko-info.cz/pl/
Dominantą Placu Wielkiego jest niemal dwudziestometrowa kolumna barokowa, która została wybudowana dla uczczenia faktu, że miasto ominęła zaraza morowa w 1716 roku. Jej autorem był prawdopodobnie rzeźbiarz i architekt G. B. Bulla, dzieło powstało w 1717 roku.

Wierzchołek kolumny z piaskowca zdobi posąg Marii Panny. U podnóża są umieszczone plastyki Św. Anny, Św. Iwana, Św. Karola Boromeusza, Św. Jana Nepomucena, Św. Wacława, Św. Józefa, Św. Sebastiana i Św. Wawrzyńca. W dwu wnękach znajdują się plastyki Św. Jana Nepomucena i Św. Rozalii, po raz pierwszy pojawia się nowy herb Hradca Králové - lew niosący literę G (Gradec). Na podstawie są również reliefy Św. Franciszka Ksawerego i Św. Rozalii.

- Pałac Biskupów Kralovehradeckich (barokowa budowla z lat 1709-1717)
- Stary ratusz

foto:ja


- Synagoga żydowska
foto:www.czecot.com/pl/results/turobjekty-info.php?id=5280

Synagoga zbudowana w 1905 roku w stylu secesyjnym z elementami orientalnymi, obecnie mieści się w niej Państwowa Biblioteka Naukowa, wnętrza po przebudowie.

- Muzeum wschodnich Czech (www.muzeumhk.cz)
- Elektrownia wodna na Łabie z poczatku XX wieku

foto: www.kralovehradecko-info.cz/pl/

Elektrownia Łabska jest jednym z najpiękniejszych obiektów secesyjnych w mieście. Została zbudowana w latach 1910 - 1912 według projektu architekta F. Sandera na miejscu starego jazu (który nazywał się Hučák). Została całkowicie dokończona dopiero po I wojnie światowej. Jest unikalnym i do dzisiaj działającym dziełem technicznym.

Dwuskrzydłowemu budynkowi dominuje wieża z zegarem i plastycznym herbem miasta w tynku. Most przy elektrowni posiada szerokość 5 m i długość 56 m. Na filarach są umieszczone słupy oświetlenia publicznego i budki z urządzeniami do sterowania jazem. W 1996 roku została dokończona ogólna rekonstrukcja elektrowni i mostu. Obiekty posiadają oświetlenie iluminacyjne, dlatego też możemy je podziwiać nawet w nocy.

- Sady Jiraska
- Uzdrowisko miejskie z Aquacentrum
foto: www.kralovehradecko-info.cz/pl/

Łaźnie Miejskie na Bulwarze Eliški są najlepszym dziełem arch. Oldřicha Lisky. Budynek w stylu funkcjonalistycznym został zbudowany w 1933 roku. Łaźnie ze swoim trzydziestometrowym basenem i sztucznym biciem fal stały się swego czasu najnowocześniejszą krytą pływalnią w republice.

Budynek jest elementem kompleksu urbanistycznego na łabskim bulwarze, który tworzy obiekt dzisiejszego Banku Komercyjnego (arch. J. Rejchl, 1933,) czy też sala gimnastyczna Sokoła arch. M. Babušky, w której prawym skrzydle jest dzisiaj siedziba Filharmonii Hradec Králové. W latach 1997 - 1999 została przeprowadzona ogólna rekonstrukcja Łaźni Miejskich, które zostały rozbudowane o aquapark z wieloma atrakcjami.

- Rejs statkiem parowym po Łabie
foto: www.kralovehradecko-info.cz/pl/


- Obserwatorium atronomiczne i planetraium (www.astrohk.cz)

foto:ja

 Język czeski 

http://www.jezyki-obce.pl/czeski.php

Język pochodzenia indoeuropejskiego należący do grupy języków zachodniosłowiańskich (tak jak polski i słowacki); używany głównie w Czechach (10 mln), gdzie jest jęz. urzędowym. Używany przez 12 mln ludzi. Standardowy język czeski, będący podstawą języka używanego współcześnie powstał na przełomie XV i XVI w. głównie w wyniku reformy ortografii przeprowadzonej przez J. Husa. Funkcjonuje kilka czeskich dialektów, jednak różnice między nimi są niewielkie.


słówka czeskie
Tak                       Ano
Nie                        Ne
Dziękuję                Dékuji vám
Dziękuję bardzo     Dékuji vám mnohokrát  
Proszę                   Prosím
Przepraszam          Prominte
Dzień dobry           Dobrý den, Ahoj
do zobaczenia        Na shledanou
Na razie                 Nashle, Ahoj
Dzień dobry           Dobré jitro
Dobry wieczór        Dobrý večer
Dobranoc               Dobrou noc
Nie rozumiem         Nerozumím

KILKA PRZYKŁADOWYCH CZESKO-POLSKICH ŚMIESZNOSTEK I PUŁAPEK JĘZYKOWYCH

http://www.eczechy.pl/o_czesk/cze_men.htm

 Barák    Jak Czech nam powie "Mate krasný bárak" lub się zapyta "Bydlíte v bytě nebo v baráku." to nie należy uciekać się do rękoczynów i obrażać, bo on mówi "Ma Pan ładny dom" lub pyta "Czy Państwo (Pan) mieszkają w mieszkaniu czy w domku?"
 BlbKrótkie i zwięzłe, ale jakie wymowne, to po czesku - głupek.
 ČerstvýCzyta się czerstwy ale znaczy świeży. Tak to nie samowite ale Czesi na codzień jedzą "čerstvé" pieczywo!
 Dámy, PániNapisy na toaletach w Czechach - Panie, Panowie. Napisy te często mylą turystów z Polski, ale, co ciekawe, Czesi z kolei nie wiedzą, co oznaczają kółeczko i trójkącik na drzwiach polskiej toalety.
 DivákNie dziwak, ale widz.
 DomovníkTo nie nasz domownik, ale po prostu gospodarz domu lub pospolicie - cieć. Natomiast nasz domownik to po ichniemu spolubydlící.
 JeptiškaZakonnica, mniszka.
 KáraTo nic złego, to potocznie - dobry samochód, coś jak fura po naszemu.
 KvětenNazwa miesiąca, ale nie IV, ale V, to po prostu nasz maj. A nasz kwiecień to po ichniemu duben.
 LáskaMiłość. A słynna Láska nebeská to miłość niebiańska. Natomiast nasza laska po ichniemu to np. kus.
 LevákWcale nie lewicowy radykał, ale zwykły mańkut.
 NápadPomysł. Nasz napad to po czesku přepadení.
 Odbyt Zbyt, dział zbytu, po czesku można więc kogoś posłać do odbytu. Po czesku odbyt to konečník.
 Opakovaný,  opakovanéTo też nie znaczy to, co by się wydawało, tylko - powtórny, powtórnie. Nasze opakowanie, opakowany to po ichniemu obal, obalený
 Páchne,  páchnout To znaczy śmierdzi, śmierdzieć. Dlatego lepiej nie mówić do Czeszki "Pani ładnie pachnie" - można oberwać. Po czesku pachnie to voní.
 PannaTo po czesku dziewica.
 Podvodník To nie marynarz okrętu podwodnego, ale oszust. Zresztą marynarz po czesku też jest ładnie námořník, a okręt podwodny to ponorka.
 Pokuta Mandat. Pokuta w naszym rozumieniu to po czesku pokání.
 PopravaTo nie polepszenie, ale coś wręcz przeciwnego. Poprava to po czesku wykonanie wyroku śmierci, egzekucja.
 Porucha Awaria, jeszcze lepsze są zestawienia z tym słowem np. Porucha na rypadle lub porucha na ruchadle.
 Rozpustná kávaBrzmi zachęcająco i ciekawie, ale to zwykła kawa rozpuszczalna.
 Rypadlo Koparka
 SklepJak w Czechach poślą kogoś do sklepa, to znaczy, że masz iść do piwnicy, a nie na zakupy. Nasz sklep to po ichniemu obchod.
 SmykTo nie maluch, szkrab, ale poślizg.
 StarostTo nie starość, ale kłopot, problem. Starość to stáří .
 Statek To nie statek, jak by się zdawało, ale gospodarstwo, majątek ziemski. Statek np. morski to loď .
 ŠukatWymawia się "szukat", ale z szukaniem nie ma nic wspólnego, to znaczy, przepraszam, pierd..., nasze szukać to po czesku hledat.
 Tajemnice,  tajemník To też nie to, co się wydaje. To sekretarz, np. sekretarz partii, redakcji. Tajemnica to po ichniemu tajemství.
 ÚrodaTo też nie to, co słyszymy i myślimy, ale zbiory, plony. Nasza uroda to po ichniemu krása.
 Záchod Ubikacja, klozet, w sumie to niuans, ale nasz zachód (strona świata) to po czesku západ.
 Zákoník Nie mnich, ale kodeks, np. kodeks cywilny to po czesku Občanský zákoník, a kodeks karny to Trestní zákoník. Bierze się to z tąd, że po czesku prawo i ustawa to zákon
  
http://www.finito.zanet.pl/czeski.html
   
(cz) rosol = (pl) galareta (żelatyna)
(pl) rosó  = (cz) slepiči vývar, polévka
(cz) balvan  = (pl) głaz, blok skalny, wielki kamień
(pl) bałw      = (cz) sněhulák
(cz) stopy = (pl) ślady (na przykład nart), trop
(pl) stopy  = (cz) chodidla
(cz) květen     = (pl) maj
(pl) kwiecień   = (cz) duben
(cz) plyn  = (pl) gaz
(pl) płyn   = (cz) tekutina, kapalina
(cz) pachně = (pl) śmierdzi, cuchnie
(pl) pachnie = (cz) cíti; (o květech) voně
(cz) čerstvy                  = (pl) świeży (np. chleb)
(pl) czerstwy, nieświeży = (cz) starý, oschlý
(cz) pyšny  = (pl) hardy, zarozumiały
(pl) pyszny = (cz) dumny
(cz) žaloba = (pl) skarga, oskarżenie, zaskarżenie, pozew do sšdu
(pl) żałoba  = (cz) smutek
(cz) řeč    = (pl) mowa, przemówienie
(pl) rzecz  = (cz) věc
(cz) věc  = (pl) rzecz, przen. sprawa, interes
(pl) wiec = (cz) tábor lidu, manifestace
(cz) obecně = (pl) ogólnie, powszechnie
(pl) obecnie = (cz) teď, nyní
(cz) opona = (pl) kurtyna, zasłona
(pl) opona  = (cz) pneumatika
(cz) trup = (pl) kadłub (samolotu), tułów (ciało)
(pl) trup  = (cz) mrtvola
(cz) sklep = (pl) piwnica
(pl) sklep  = (cz) obchod
(cz) pivnice      = (pl) piwiarnia
(cz) podvodnik = (pl) oszust
(pl) podwodnik, nurek = (cz) potápěč
(cz) jahoda                = (pl) truskawka
(pl) jagoda, borówka  = (cz) brusinka
(cz) chyba             = (pl) błąd, omyłka
(pl) chyba, może - = (cz) možná, třeba
(cz) třeba, možná  = (pl) można
(pl) trzeba             = (cz) je nezbytné, je to potřeba
(pl) można            = (cz) je možno
(pl) potřeba = (cz) potrzeba
(cz) právě   = (pl) właśnie
(pl) prawie  = (cz) skoro, téměř, takřka, málem
(cz) kůra = (pl) kora (drzewa), skórka (chleba)
(pl) kura  = (cz) slepice
(cz) puška  = (pl) strzelba, karabin
(pl) puszka = (cz) krabička; konzerva
(cz) dívka   = (pl) dziewczyna, panna
(pl) dziwka = (cz) děvka
(cz) panna = (pl) dziewica
(pl) panna  = (cz) dívka, slečna
(cz) lustr  = (pl) żyrandol
(pl) lustro = (cz) zrcadlo
(cz) nůžky = (pl) nożyczki
(pl) nóżki  = (cz) nožyčky
(cz) laska      = (pl) miłość
(pl) laska, kij = (cz) hul
(pl) laska, (fajna) dziewczyna = (cz) holka
(cz) dřevo  = (pl) drewno
(pl) drzewo = (pl) strom
(cz) obyvatelstwo = (pl) ludność
(pl) obywatelstwo = (cz) státní občanství
(cz) momentální                      = (pl) chwilowo
(pl) momentalnie, natychmiast = (cz) okamžitě
(cz) nepřítomný    = (pl) nieobecny
(pl) nieprzytomny = (cz) bezvědomý
(cz) šukat (wulg!) = (pl) spółkować
(pl) szukać = (cz) hledat
(cz) pokuta = (pl) mandat
(pl) pokuta = (cz) pokání, trest
(cz) nápad = (pl) pomysł, koncept
(pl) napad = (cz) přepadení; (vojenský) útok
(cz) poprava = (pl) egzekucja, stracenie
(pl) poprawa, polepszenie = (cz) .........
(cz) odbyt = (pl) zbyt, dział zbytu
(pl) odbyt = (cz) konečník
(cz) starost = (pl) kłopot, problem, troska
(pl) starość = (cz) stáří
(cz) zákon = (pl) prawo, ustawa
(pl) zakon = (cz) (misto kde jsou jepti?ky, mni?ky)
(cz) rozpustná = (pl) rozpuszczalna (np. kawa)
(pl) rozpustna = (cz) .......
(cz) remíza = (pl) remis
(pl) remiza strażacka = (cz) po?arni stanice
(cz) skutečný = (pl) rzeczywisty, faktyczny
(pl) skuteczny = (cz) účinný; úspěšný
(cz) účinný = (pl) skuteczny (lék), rzeczywisty
(pl) uczynny = (cz) ochotný, úslužný
(cz) cudny = (pl) wstydliwy, cnotliwy, niewinny
(pl) cudny, cudowny = (cz) nádherný, báječný, skvělý
(cz) Úroda = (pl) zbiory, plony
(pl) uroda = (cz) krása